Asansörde kırmızı, sarı, mavi ve yeşil etiket ne anlama gelir?
Mevzuat atıflarının son kontrolü: . Sayfa tarihi: .
Asansördeki etiketin rengi periyodik kontrolün sonucunu gösterir: yeşil kusursuz, mavi hafif kusurlu, sarı kusurlu, kırmızı güvensiz demektir (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.11). Kırmızı etiketli asansörün kullanılmasına bina sorumlusu izin vermez ve eksikleri en fazla 60 gün içinde gidertir. Sarı etikette süre en fazla 120 gün, mavide bir sonraki periyodik kontroldür. Takip kontrolünde kırmızı ya da sarı etiketin gerektirdiği eksik giderilmemişse belediye ya da il özel idaresi asansörün elektriğini keserek mühürler.
Hangi renk ne anlama gelir, eksik kaç günde giderilir?
Yeşil etiket kusursuz, mavi hafif kusurlu, sarı kusurlu, kırmızı güvensiz asansörü gösterir; eksiklerin giderilme süresi kırmızıda en fazla 60 gün, sarıda en fazla 120 gün, mavide bir sonraki periyodik kontroldür (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.11). Etiketi periyodik kontrolden sonra A tipi muayene kuruluşu, kabinde kumanda panelinin çevresine ve ana duraktaki dış çağrı panelinin yanına ya da durak kapısı kasasının üzerine iliştirir (m.22/2). Kırmızı ya da sarı etiketteki eksik süresinde giderilmezse asansörü ilgili idare mühürler: belediye, belediye sınırı dışındaki yapılarda il özel idaresi (m.4/1-g, m.11/6, m.11/8).
| Etiket | Anlamı | Süre ve sonucu |
|---|---|---|
| Kırmızı | Güvensiz | Asansör kullandırılmaz. Eksik en fazla 60 gün içinde giderilir; takip kontrolünde giderilmemişse asansör mühürlenir (m.11/6). |
| Sarı | Kusurlu | Eksik en fazla 120 gün içinde giderilir. Takip kontrolünde giderilmemişse asansör kullandırılmaz ve mühürlenir (m.11/8). |
| Mavi | Hafif kusurlu | Eksik bir sonraki periyodik kontrole kadar giderilir (m.11/10). |
| Yeşil | Kusursuz | Giderilecek eksik yok (m.11/2). |
Asansörün aylık bakımı ve yıllık kontrolü, binadaki diğer periyodik işlerle birlikte yıllık kontrol takvimi rehberinde yer alıyor.
Kırmızı etiketli asansör kullanılırsa kim sorumlu olur?
Kırmızı etiketli asansör güvenli hâle getirilmeden kullandırılırsa, doğabilecek can ve mal kaybından bina sorumlusu mesul olur. Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği'nin hükmü şöyledir:
"Güvensiz olarak tanımlanan asansörün altıncı fıkrada belirtilen süre içerisinde güvenli hale getirilmeden kullandırılmasından doğabilecek can ve mal kaybından bina sorumlusu mesuldür." (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.11/7)
Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.11/6, kırmızı etiketli asansörün kullanımına izin vermeme ve eksikleri en fazla 60 gün içinde gidertme görevini doğrudan bina sorumlusuna verir. A tipi muayene kuruluşu, asansörün kullandırılmaması ve 60 gün içinde güvenli hâle getirilmesi gerektiğini ilgili idare adına bina sorumlusuna bildirir (m.26/1). Yönetmeliğe aykırı hareket eden bina sorumlusuna Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü, 1705 sayılı Kanun m.6'ya göre idari para cezası uygular (m.37/2). 1705 sayılı Kanun'daki ceza tutarları her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır (5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.17/7); 2026'da uygulanan tutarı doğrulamadık.
Takip kontrolü ne zaman yapılır?
Kırmızı etiketli asansörün takip kontrolü, periyodik kontrol raporunun ilgili idareye, bina sorumlusuna ve bakımı yapan firmaya iletildiği tarihten 60 gün sonra yapılır; sarı etiketli asansörde bu süre 120 gündür (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.24/1, m.24/2). Takip kontrolü, periyodik kontrolde belirlenen eksiklerin giderilip giderilmediğine A tipi muayene kuruluşunun baktığı gözetimdir (m.4/1-m). Kırmızı ya da sarı etiketli asansörün raporu, teknik yöneticinin imzaladığı tarihi izleyen ilk iş günü bina sorumlusuna iletilir (m.20/4). Eksikler süre dolmadan giderilirse bina sorumlusu takip kontrolü için başvurabilir; kontrol bu durumda en fazla on iş günü içinde yapılır (m.24/3). Takip kontrolünde etiketin durumu değişmemişse muayene kuruluşu, mühürleme için asansörün adresini, kimlik numarasını ve kontrol tarihini beş iş günü içinde ilgili idareye iletir (m.26/3).
Kırmızıdan sarıya geçen asansörde süre nasıl işler?
Takip kontrolünde kırmızı etiketten kusurlu duruma geçen asansör, periyodik kontrol tarihinden başlayarak 120 gün içinde hafif kusurlu ya da kusursuz hâle getirilmezse mühürlenir (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.11/11). 120 gün takip kontrolünün değil, periyodik kontrolün tarihinden sayılır; kırmızı etiketle geçen süre de bu 120 günün içindedir. Durumu ikinci takip kontrolü tespit eder, asansörü ilgili idare mühürleyerek hizmetten men eder (m.11/11).
Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği, kırmızı etiketli asansörde bakım firmasının hizmetini ve ücretini de sınırlar. Kırmızı etiketli asansöre, kusurlu, hafif kusurlu ya da kusursuz hâle getirilinceye kadar bakım hizmeti sunulamaz. Kırmızıdan kusurlu duruma geçen ve 120 gün içinde hafif kusurlu ya da kusursuz hâle getirilmeyen asansöre de sürenin bittiği andan itibaren bakım hizmeti sunulamaz. Bakım firması bu süre içinde bina sorumlusundan aylık bakım ücreti isteyemez (m.10/11).
Mühürlenen asansör nasıl yeniden çalıştırılır?
Mühürlenen asansörü yeniden çalıştırmak için bina sorumlusu ilgili idareye başvurur; idare mühür bozma tutanağını düzenler, eksikler tutanaktaki süre içinde giderilir ve asansör yeniden periyodik kontrolden geçer (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.11/9). Adımlar şöyledir:
- Bina sorumlusu düzeltme işlemini başlatmak için ilgili idareye, işlemden sonraki takip kontrolü için A tipi muayene kuruluşuna başvurur.
- İlgili idare, düzeltme süresince asansörün kullandırılmayacağına dair bina sorumlusundan yazılı taahhüt alır ve mühür bozma tutanağını düzenler.
- Tutanaktaki düzeltme süresi 45 iş gününü geçemez. Düzeltmeye ilişkin yükümlülükleri bina sorumlusu ile asansör monte eden ya da yetkili servisi arasındaki sözleşme belirler.
- Eksiklerin giderildiği bildirilen asansöre yeniden periyodik kontrol yapılır.
Mühür bozma tutanağındaki süre sonunda düzeltme yapılmamışsa asansörü yeniden mühürleme ve gerekirse yeni tutanak düzenleme yetkisi ilgili idarededir. Düzeltme süresinde, asansörün güvenli hâle getirilmesi için sözleşmede yazan yükümlülüklerini yerine getirmeyen taraf sorumlu tutulur ve Bakanlık idari para cezası uygular; taraflar arasındaki mali sorumluluklar bunun dışındadır (m.11/9).
Asansör periyodik kontrol ücretini kim öder?
Asansörün periyodik kontrol ücretini bina sorumlusu öder: A tipi muayene kuruluşu ücreti bina sorumlusundan KDV dahil tahsil eder (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.23/1). Kat Mülkiyeti Kanunu, asansörün aylık bakımını ve yıllık kontrolünü yaptırmayı ve bu işlerin ücretini ödemeyi yöneticinin görevleri arasında sayar (m.35/1-l). Ücretin tespitinde, kontrolün yapıldığı takvim yılında geçerli olan ve Bakanlığın ilan ettiği taban ve tavan fiyat aralığı esas alınır; fiyatı bu aralıkta ilgili idare belirler (m.23/3, m.23/5).
Kırmızı ya da sarı etiketli asansörün birinci takip kontrolü için bina sorumlusundan ayrıca ücret istenemez (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.24/5). Bina sorumlusundan ya da bakım firmasından kaynaklanan gecikmeler yüzünden yapılan ikinci ve sonraki takip kontrollerinden ücret alınıp alınmayacağını ve tutarını ilgili idare ile muayene kuruluşu arasındaki protokol belirler. Takip kontrolünün ücreti periyodik kontrol ücretini geçemez (m.24/5). Mavi etiketli asansörde birinci takip kontrolü, bina sorumlusu periyodik kontrol raporunun onay tarihinden itibaren 60 gün içinde başvurursa ücretsiz yapılır (m.11/10).
Asansörün aylık bakım ücretini bina sorumlusu öder (Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği m.14/1). Asansör, Kat Mülkiyeti Kanunu'na göre ortak yerdir (m.4); kat maliki, bağımsız bölümünün durumu yüzünden asansörden yararlanmaya ihtiyacı olmadığını ileri sürerek gider ve avans payını ödemekten kaçınamaz (m.20/1-c).
Periyodik kontrole izin verilmezse ne olur?
Bina sorumlusu periyodik kontrole izin vermezse A tipi muayene kuruluşu, asansörün elektriği kesilip mühürlenerek hizmetten men edilebilmesi için durumu kontrol tarihini izleyen beş iş günü içinde ilgili idareye bildirir (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.29/2). Kontrole izin verilmediği bilgisi Bakanlık veri tabanına da iletilir (m.28/3). Sürekli kullanılan asansör yılda en az bir kez kontrol edilir ve kontrolü yaptırma yükümlülüğü ilgili idare ile bina sorumlusundadır (m.8/1, m.8/4).
Periyodik kontrol, muayene kuruluşunun yönetmeliğe göre belirlediği tarihte resen yapılır; bina sorumlusu başvurursa bu tarihten önce de yapılabilir (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.9/17). Kontrol tarihi bina sorumlusuna ya da bakım firmasına en az üç gün önce kısa mesaj veya e-postayla bildirilir (m.16/9). Kontrol, bakımı üstlenen firmanın teknik bakım ve onarım personelinin nezaretinde yapılır (m.9/11).
Bina sorumlusu kimdir?
Bina sorumlusu, asansörün bakımını, periyodik kontrolünü ve onarımını yaptırmaktan sorumlu kişidir: kat maliklerinin kendi aralarından seçtiği ya da dışarıdan yetki verdiği kişi, ya da kat maliki veya malikleri. İki asansör yönetmeliği aynı tanımı kullanır:
"Asansörün güvenli bir şekilde kullanımını sağlamak amacıyla düzenli olarak bakımını, periyodik kontrolünü ve onarımını yaptırmaktan sorumlu olan, binada/yapıda kat maliklerinin kendi aralarında seçeceği veya dışarıdan yetki vereceği kişiyi veya kat malikini veya maliklerini [...]" (Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği m.4/1-f; Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.4/1-e)
Kat Mülkiyeti Kanunu'na göre yönetici, asansörlerin aylık bakımını ve yıllık kontrolünü ilgili teknik düzenlemelere uygun şekilde yaptırır ve ücretlerini öder (m.35/1-l). Kanun "bina sorumlusu" terimini kullanmaz. Yöneticiyi yönetmeliklerdeki bina sorumlusu saymamız bir çıkarımdır; kanun ve yönetmelikler aynı işleri sayar, tanım da dışarıdan yetki verilen kişiyi kapsar. Sekiz ya da daha fazla bağımsız bölümü olan yapıda yönetici atamak zorunludur (m.34/2); zorunlu olduğu hâlde yönetici atanmamışsa bu işlerin yaptırılmasından kat malikleri müştereken sorumludur (m.35 son fıkra). Bina sorumlusu atanmamışsa periyodik kontrol raporu bütün kat maliklerine ya da muhtarlığa iletilir (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.20/6).
Tam kademede asansörün aylık bakımını ve yıllık periyodik kontrolünü bakım ve kontrol takvimine alır, tarihlerini izler ve belgelerini dosyalarız; bakımı ve onarımı yetkili servis, kontrolü A tipi muayene kuruluşu yapar. Yöneticinin nasıl atandığını apartman yöneticisi seçimi rehberinde anlatıyoruz.
Bakım sözleşmesinde nelere bakılır?
Bakım sözleşmesinde ilk bakılacak belge, firmanın geçerli TSE Hizmet Yeterlilik Belgesidir. Belgesi askıya alınan ya da iptal edilen firma bakım, onarım ve servis hizmeti sunamaz (Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği m.10/14). Belge geçerli değilse A tipi muayene kuruluşu periyodik kontrolü yapmaz; bakım sözleşmesi olmayan bina sorumlusunu da Bakanlık il müdürlüğüne bildirir (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.9/12, m.29/3). Aşağıdaki liste resmî bir form değildir; yönetmelik maddelerinden çıkardığımız bir kontrol listesidir.
- Yetkili servisin mesleki sorumluluk sigortasına bakın (İşletme ve Bakım m.13/12).
- Birden fazla asansör varsa her birinin kimlik numarası ve açık adresi sözleşmede yazılı olsun (m.8/2).
- Asansöre cihazla ya da şifrelemeyle engelleme veya kısıtlama yapılıp yapılmadığı sözleşmede yazılı olsun (m.8/5).
- Teknik bakım ve onarım personelinin tanımlayıcı bilgileri sözleşmede yer alsın; personel değişince güncellenir (m.10/12).
- Her bakımdan sonra bakım föyünün bir nüshasını alın ve föyleri kalıcı olarak saklayın (m.10/2, m.10/3).
- Kurtarma eğitiminin yılda en az bir kez verildiğine ve tutanağın bir suretinin size iletildiğine bakın (m.10/6).
Bakım sırasında bakım ve onarım işlerinden kaynaklanan ihmallerle birinin yaralanmasına ya da ölümüne ilişkin sorumluluk, sözleşme imzalanan asansör monte edende ya da yetkili serviste olur (İşletme ve Bakım m.10/10). Bina sorumlusu, bakım firmasının dışındaki üçüncü kişilerin asansöre müdahalesine izin vermez; periyodik kontrolden sonraki iyileştirme işlerini ise tercih ettiği ve sözleşme imzaladığı başka bir asansör monte edene ya da yetkili servise de yaptırabilir (m.10/13).
Sık sorulanlar
Sarı ya da mavi etiketli asansör kullanılabilir mi?
Evet, sarı ve mavi etiket asansörü tek başına kullanım dışı bırakmaz. Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.11 kullanım yasağını iki durumda koyar: kırmızı etikette ve takip kontrolünde eksiği giderilmemiş sarı etikette (m.11/6, m.11/8). Sarı etiketli asansördeki eksikler en fazla 120 gün içinde giderilir; takip kontrolünde giderilmemişse bina sorumlusu asansörün kullanımına izin vermez ve ilgili idare asansörü mühürler. Mavi etiketli asansördeki eksikler bir sonraki periyodik kontrole kadar giderilir ve bu eksikleri gidertmeyen bina sorumlusuna idari para cezası uygulanmaz (m.11/10, m.37/2).
Kırmızı etiketli asansörde süre 30 gün mü?
Hayır. Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği'ne göre kırmızı etiketli asansördeki eksikler en fazla 60 gün içinde giderilir (m.11/6). Fıkra bugünkü hâlini 13 Eylül 2022 tarihli Resmî Gazete'de (sayı 31952) yayımlanan değişiklikle aldı. Takip kontrolü de periyodik kontrol raporunun bina sorumlusuna iletildiği tarihten 60 gün sonra yapılır (m.24/1).
Periyodik kontrolü hangi kuruluş yapar?
Periyodik kontrolü, ilgili idarenin protokol imzaladığı A tipi muayene kuruluşu yapar; bina sorumlusu kontrolü bu kuruluşa yaptırır (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.8/1). İlgili idare belediyedir, belediye sınırı dışındaki yapılarda il özel idaresidir (m.4/1-g). İlgili idare, sorumluluk alanındaki asansörler için Bakanlıkça yetkilendirilen A tipi muayene kuruluşlarından biriyle en az dört yıllık protokol imzalar ve protokolü kamuoyuna duyurur (m.9/1, m.9/4, m.9/5).
Asansörde kaza olursa ne yapılır?
Asansörde kaza olursa bina sorumlusu periyodik kontrolün tekrarlanmasını sağlar (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği m.9/16). Bina sorumlusu asansörle ilgili tehlikeli bir durumu bakım sözleşmesi imzaladığı firmaya iletir ve firma müdahale edene kadar gerekli güvenlik tedbirini alır (Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği m.14/3). Bildirilen kazaları bakım firması asansör kayıt defterine işler (m.10/5).
Kaynaklar
- Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği, Resmî Gazete 4 Mayıs 2018, sayı 30411, son değişiklik 5 Ağustos 2025, sayı 32977; m.4/1, m.8, m.9, m.11, m.16/9, m.20, m.22, m.23, m.24, m.26, m.28/3, m.29, m.37/2 (okunma: 17 Eylül 2026)
- Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği, Resmî Gazete 6 Nisan 2019, sayı 30737; m.4/1, m.8, m.10, m.13/12, m.14 (okunma: 17 Eylül 2026)
- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, m.4, m.20/1-c, m.34/2, m.35 (okunma: 17 Eylül 2026)
- 1705 sayılı Ticarette Tağşişin Men'i ve İhracatın Murakabesi ve Korunması Hakkında Kanun, m.6 (okunma: 17 Eylül 2026)
- 5326 sayılı Kabahatler Kanunu, m.17/7 (okunma: 17 Eylül 2026)
Hazırlayan: CT Site Yönetimi. Bu sayfada mevzuatın genel çerçevesini anlattık; somut bir uyuşmazlıkta avukata danışmanız gerekir.